Boekbespreking: “Lean vertaald naar projecten” van Rudy Gort

Gelukkig ben ik al in het bezit van een black belt. Dat mag dan wel in judo zijn, maar misschien tempert dat toch wel een beetje de jacht naar één van die Green of Black Belts in Lean. Echter, als sinds mijn studie (Bedrijfskunde) ben ik geïnteresseerd in optimale productiesystemen, de boeken van Eliyahu Goldratt ben ik dan ook stukgelezen. Het begrip Lean bestond ten tijde van mijn studie nog niet, maar de principes vanuit de Toyota productiesystemen hebben toen ook al behoorlijke indruk bij mij achtergelaten.

Afgelopen jaar heb ik besloten een cursus Lean Six Sigma te volgen. Sindsdien is mijn enthousiasme alleen maar toegenomen. Naast de uitvoering van een eigen LSS project voor de cursus, heb ik ondertussen diverse workshops mogen volgen. Daarnaast heb ik diverse boeken gelezen over het onderwerp.

Recentelijk heb ik het boek “Lean vertaald naar projecten” van Rudy Gort ontvangen. Hoewel dit boek is geschreven met de blik gericht op projecten binnen de bouwwereld, zijn er meer dan voldoende aanknopingspunten met mijn eigen wereld; de wereld van ICT.

De auteur begint zijn boek met de vraag waarom er nog een boek geschreven moet worden over Lean. Belangrijkste argument dat hij aandraagt is dat veel boeken over Lean zich afspelen in een productieomgeving. Dat terwijl hij ervan overtuigd is dat Lean ook geschikt is voor een projectenomgeving. Dat is een groot verschil, een verschil van hoge volumes en lage variëteit en laag volume en grote variëteit. Met dit argument geeft de auteur aan dat Lean boven het niveau van een productiesysteem getrokken moet worden. Het is meer een grondhouding, een filosofie van hoe tegen zaken aangekeken wordt.

Het boek is opgebouwd uit twee delen: een analyse van de huidige problematiek en een beschrijving van de Lean filosofie en hoe deze past bij een projectenomgeving. Het hele boek is doorspekt met verwijzingen naar video’s, voorbeelden, nieuws en interviews.

Een van de citaten die me erg aanspreekt in de analyse van de huidige problematiek is:

“Hoe meer een productieproces is opgedeeld tussen verschillende specialisten, des te groter de afstemmingskosten en des te groter de afstemmingsverliezen.”

In één van mijn eigen blogs (https://rmakker.wordpress.com/2012/10/05/doorbesteden-wat-doen-we-onszelf-toch-aan/) heb ik hierover zelf ook wel eens geschreven. Het steeds verder opknippen van een leveringsketen levert twee grote problemen op:

  1. Afstemming tussen de verschillende leveranciers in de keten
  2. Toenemende afstandelijkheid van leveranciers naar het uiteindelijke eindproduct

Het maakt dus niet uit of je het hier hebt over projecten in de bouw, projecten in de ICT of in gewoon regulier ICT beheer. Afstemming kent zijn eigen dynamiek en heeft zijn eigen kosten. De vraag is misschien wel of er ook opbrengsten zijn te benoemen.

Met name in de financiële sturing is volgens de auteur wel een en ander te verbeteren. We richten ons vaak op korte termijn efficiëntie, terwijl dit vaak tot enorme voorraden leidt. Goldratt heeft het hier in zijn boeken over de Theory of Constraints ook regelmatig over. Later zullen we zien dat deze financiële sturing leidt tot een push, terwijl één van de belangrijkste Lean principes een pull-benadering is.

Taylor ging uit van een scheiding tussen denken en doen. Nog steeds hebben we hier last van. Lean gaat uit van een andere gedachte:

“Maak van individuen probleemoplossers in plaats van verstoorders van een ‘opgelegde’ orde.”

De auteur spreekt in dit verband over de noodzaak tot ‘Organisational Development’. De onderliggende waarden hiervan zijn:

  • Respect, vertrouwen, openheid en ondersteuning;
  • Minder nadruk op hiërarchische autoriteit en controle;
  • Problemen en conflicten bespreekbaar maken;
  • Diegene bij veranderingen betrekken die het betreft.

Mooi moderne managementprincipes, nietwaar? Servant Management is zo’n hedendaagse kreet voor modern management. Mooi in dit verband is het citaat dat de auteur opvoert: “Vertel het ze, laat het zien, laat ze het doen, en waardeer ze.”. Let wel, het betreft hier een citaat uit de periode van rond 1800.

PDCA w Go and See

Eén van de voor mij meest interessante aspecten van de Lean-filosofie is het nemen van beslissingen op basis van feiten. Prachtig vind ik dus ook de opgevoerde PDCA-cycle met daaraan de toevoeging “go and see”. Overtuig je van de feiten en sta niet toe dat je op basis van veronderstellingen ingrepen doet. De kracht van dit aspect heb ik zelf mogen ondervinden in een A3-workshop bij VuMC. Hoe dieper deze grondhouding (en haar bijbehorende eigenschappen) is doorgedrongen, des te beter is het besluiten te nemen die werkelijk tot verbetering zullen leiden.

Dat Lean meer is dan een focus op processen (of dat nu productie- of projectprocessen zijn) wordt wel duidelijk aan het plaatje van het 4p-model van de Toyota Way, zoals dat door de auteur wordt geciteerd. De auteur ‘verwijt’ ons hier naar mening terecht bij dat we teveel focussen op de proceskant. Daarbij geeft hij aan dat het een totaal management systeem is en niet slechts van toepassing kan zijn op één of enkele onderdelen van een bedrijf.

4P-ToyotaWay

Bron: http://missiontps.blogspot.com/p/14-principles.html

In het zesde hoofdstuk beschrijft de auteur de diverse voordelen die een Lean filosofie kan opleveren, zoals:

  1. Het samengaan van kwaliteit, lage kosten en hoe productiviteit
  2. Onovertroffen flexibiliteit
  3. Innovatievermogen
  4. Lerend vermogen

In het hoofdstuk dat Lean beschrijft worden de verschillende principes en onderdelen van het Lean-huis verklaard. Hierbij worden ook de diverse instrumenten beschreven die hieraan een belangrijke bijdrage kunnen leveren.

Dat verspilling niet alleen een zaak is van een productie- of een projectenbedrijf (waar dus producten worden opgeleverd), maar ook voor een dienstverlenende organisatie (zoals toch veel ICT bedrijven zijn), wordt wel weergegeven in het volgende opgevoerde citaat:

“Verspilling van tijd verschilt van verspilling in materiaal, in die zin dat je tijd niet kunt herwinnen.”

Het Lean-huis wordt uitvoerig behandeld met veel sprekende voorbeelden, waarvan iedereen in zijn eigen praktijk eigen voorbeelden kan bedenken die hierbij aansluiten.

In het achtste hoofdstuk vertaald de auteur het voorgaande naar de projectenorganisatie (en dan met name voor de bouw). Met veel sprekende voorbeelden is dit een interessant hoofdstuk geworden en zeker niet alleen voor mensen uit de bouw.

Het boek is een aanrader voor diegenen die zich willen verdiepen in Lean, waarbij ze niet alleen de theorie tot zich willen nemen. Het grote aantal voorbeelden en verwijzingen naar multimedia, zorgen voor een uitgebreide reis op gebied van Lean. Ik kan me haast niet voorstellen dat het boek niet aanstekelijk zou werken.

De auteur heeft naar mijn menig duidelijk weten te maken dat Lean niet een procesaanpak is. Een focus die louter gericht is op het proces leidt ook tot discussies dat Lean wel of niet geschikt zou zijn voor projecten. Het op een hoger niveau trekken, leidt tot een constatering dat Lean verankerd moet zitten in de hoofden van medewerkers en managers. Het vereist een totale overgave. Het vereist durf en visie, maar vooral volhardend leiderschap.

Het boek kan besteld worden via de volgende site: http://www.leanvertaald.nl/

Advertenties

Over rmakker

Bedrijfskundige ICT-er, getrouwd, twee kinderen, ICT Manager met diverse professionele interesses zoals: Big Data, Security, Integraties, Management, Mensen
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s